Allar heimsins konur - Claudia DeMonte

15. maí 2004

Claudia DeMonte fæddist í Astori hverfi í New York. Hún hefur haldið yfir sextíu einkasýningar og tekið þátt í mörg hundruð samsýningum, bæði innan Bandaríkjanna og utan. Verk hennar er að finna á mörgum listasöfnum, þar á meðal í Listasafninu í Brooklyn, Stamfordsafninu, Listasafninu í Indianapolis og Boca Raton-safninu, sem og í merkum söfnum fyrirtækja, svo sem Hyatt Regency Hotels, Exxon, Citibank og Siemens. Claudia hefur unnið verk fyrir marga opinbera aðila. Meðal safna og gallería sem hún hefur sýnt í eru: Corcoran Museum, Modern Art Museum of Forth Worth, Mississippi Museum, Tuscon Museum og ótal fleirum.

Verk DeMonte bera sterkan svip af ferðalögum hennar til yfir 75 landa og áhuga hennar á myndlist utangarðsfólks. Undanfarin 25 ár hefur hún starfað við háskólann í Maryland. Hún er gift myndhöggvaranum Ed McGowin og býr í New York og í Sharon í Connecticut.

Claudia DeMonte er höfundur sýningarinnar ALLAR HEIMSINS KONUR. Claudia fór til Tibet og Bútan vegna vinnu og í landslaginu í Tíbet mátti víða sjá tjöld sem voru ríkulega skreytt með bláu munstri á hvítum grunni og oft er blandað saman öðrum litum í gríðarmiklum táknmyndamunstrum. Hún fann saumaverksmiðju þar sem konur sátu og saumuðu þessi efnismiklu tjöld. Claudia hreyfst af sköpunarkraftinum, efnismiklum verkunum sem urðu til úr formlausum dúki, að hana langaði til að vinna þar að sína eigin hugmyndum. Ásamt tíbesku tjaldsaumakonunum fór hún að búa til ný munstur fyrir appliqué-verk úr myndum af hversdagslegum hlutum sem yfirleitt eru tengdir konum, svo sem háhæluðum skóm, brauðristum og handtöskum. En Claudia áttaði sig allt í einu á því að myndir af þessum hlutum eru svo bundnar við ákveðna menningu að það var einfaldlega ekki hægt að þýða þær fyrir þessar tíbesku konur. Þá vaknaði hugmyndin að sýningunni.

Þetta hafði Claudia um söfnunina að segja:

„Iðja mín sem listakona, gamalreyndur háskólaprófessor, heimshornaflakkari og baráttukona varð til þess að ég lagði altæka spurningu fyrir listakonur um allan heim okkar sem er sífellt að skreppa saman: hvaða ímynd táknar „konu“? Með þetta hugtak að vopni ákvað ég að setja mig í samband við eina listakonu í hverju landi á jörðinni og biðja þær að skapa listaverk sem túlkaði grundvallareiginleika konunnar.

Þetta verkefni var hugsað án tillits til tíma, peninga, erfiðleika, umfangs eða áreynslu. Ég er listakona, ekki sýningarstjóri eða listfræðingur. Ég hafði ekki hugmynd um hvað ég væri að steypa mér út í, bæði hve mikil vinna fælist í því og hvaða afrakstri þetta skilaði mér. Hvert skref fól í sér ákveðna erfiðleika. Ég hafði samband við öll lönd í heiminum og flest svöruðu — sum eftir að eytt hafði verið hundruðum dollara í föx, póst og símtöl. Ég notaði alla samskiptamiðla sem hægt er að hugsa sér: persónuleg sambönd, söfn, sendiráð, Sameinuðu þjóðirnar, Menningarmálastofnun Sameinuðu þjóðanna, Upplýsingaþjónustu Bandaríkjanna, bandaríska flotann, þá stofnun í Bandaríkjunum sem sinnir uppbyggingarstarfi í þróunarlöndum (Peace Corps), menningarmiðstöðvar og háskóla. Sum lönd höfðu strax samband, en önnur svöruðu aldrei vegna styrjaldar, hungursneyðar eða fátæktar. Endanlegur listi minn byggðist að meira eða minna leyti á aðildarríkjum Sameinuðu þjóðanna.

Verk mín fjalla, oft á skoplegan hátt, um hlutverk kvenna í nútímasamfélagi. Eftir að ég hafði starfað í menningarheimum sem voru jafnólíkir og Sádi-Arabía og Taíland velti ég því fyrir mér hvaða myndir mundu tákna konuna í augum kvenna í þessum menningarheimum. Það er að segja, mig langaði til að þýða verk mín svo allur heimurinn skildi. Þótt hugtök eins og „þvermenningarlegur“ séu orðin klisjur hefur allt líf mitt, frá barnæsku þar til ég tók að starfa sem kennari og listakona, byggst á einmitt slíkum hugtökum.

Afraksturinn fór fram úr mínum björtustu vonum, þarna voru verk sem ég hefði aldrei getað séð fyrir. Söfn af hugmyndum og aðferðum virtust koma í ljós, en þau yfirstigu öll landfræðileg mörk. Viðbrögð listakvennanna voru jafnmargbreytileg hvað snertir miðla sem myndmál. Hefðbundið handverk, svo sem útsaumur og  „appliqué“-tækni frá Úsbekistan, Kasakstan, Aserbaídsjan, Kanada, Seychelleseyjum og Srí Lanka, ber glöggt vitni varðveislu staðbundinna siðvenja. Á hinn bóginn birtust hvarvetna nýjar tækniframfarir í stafrænni list, allt frá Malasíu til Austurríkis til Argentínu. Einu sinni bjó ég til myndröð úr útklipptum kvenímyndum sem hét Munaður líkamsþjálfunar — aðeins á Vesturlöndum erum við nógu rík og lánsöm til að axla þá „byrði“ að stunda líkamsrækt til að halda okkur í formi. Mörg af þeim verkum sem bárust minntu mig á þetta verkefni því að þau sýndu konur bera böggla á höfðinu á þokkafullan hátt, konur við vinnu úti á akri, konur í flóttamannabúðum, konur án réttinda af nokkru tagi.“